Problemlərin həlli: boş səhifələr, kəsilən sütun, səhv kağız + Custom Views
Mühasibatlıqdan fayl gəlib: "Satış hesabatını çap edə bilmirik." Siz Ctrl+P basırsınız: 18 səhifə, onlardan 8-də heç bir məlumat yoxdur: 5-i tamamilə boşdur, qalanlarında isə yalnız boş haşiyələr və ya bir nöqtə var. Kağız Letter-dir, yazı 55%-ə kiçildilib, cədvəl isə 27-ci sətirdən və F sütunundan sonra səbəbsiz yerə bölünür. İşdə ən çox rast gəlinən vəziyyət budur: bir neçə problem birlikdə.
Bu dərsdə əvvəlki dərslərdə öyrəndiklərinizi bir sistemə yığacağıq: əvvəl diaqnoz, sonra ardıcıl düzəliş. Sonda Custom Views ilə ekran və çap üçün iki ayrı görünüş yaradacağıq.
1. Diaqnoz: Ctrl+P və Page Break Preview
Heç nəyi dəyişməzdən əvvəl problemin şəklini çəkin:
Ctrl+Pbasın və üç şeyə baxın: səhifə sayı ("1 of 18"), kağız ölçüsü (Letter yoxsa A4) və miqyas (Page Layout tabında Scale: 55%).- View → Page Break Preview açın. Bütöv mavi xətt manual bölgüdür, qırıq mavi xətt isə avtomatik.
- İçində məlumat olmayan, amma "Page" nömrəsi daşıyan səhifələri axtarın — onlar boş vərəq kimi çap olunacaq.
2. Boş səhifələr: Ctrl+End ilə unudulmuş xananı tapın
Excel çap üçün vərəqin "işlənmiş" sahəsini götürür: A1-dən son dəfə nəsə yazılmış və ya formatlanmış xanaya qədər. Bir nöqtə, boşluq və ya haşiyə də bu sahəni böyüdür. Belə tapıb silin:
Ctrl+Endbasın. Kursor son işlənmiş xanaya gedir — bu faylda AB420 (orada unudulmuş "." var).- Məlumat 305-ci sətirdə (CƏMİ) bitir. Name Box-a 306:420 yazıb Enter basın — lazımsız sətirlər seçiləcək.
- Seçilmiş sətirlərin başlığında sağ klik → Delete. Klaviaturadakı Delete düyməsi yalnız məzmunu təmizləyir, haşiyə və format isə qalır.
- Eyni qayda ilə R:AB sütunlarını seçib sağ klik → Delete. O:Q köməkçi sütunlarına toxunmayın.
- File → Save edin və yenidən
Ctrl+Endbasın. Excel son xananı fayl saxlananda yeniləyir — kursor artıq 305-ci sətirdə dayanmalıdır.
3. Səhv bölgülər, kəsilən sütunlar və səhv kağız
İndi ayarları ardıcıl düzəldirik:
- Page Layout → Breaks → Reset All Page Breaks — bütün manual bölgülər birdən silinir.
- Page Layout → Size → A4, Orientation → Landscape, Margins → Narrow.
Ctrl+P→ Fit All Columns on One Page. Bu seçim əl ilə qoyulmuş 55%-i əvəz edir.- Page Layout → Print Titles (
Alt+P, I) → Rows to repeat at top: $4:$4. - A1:N305 seçin → Page Layout → Print Area → Set Print Area.
- Page Setup → Header/Footer tabında Footer siyahısından "Page 1 of ?" seçin.
Kağız niyə Letter idi? Excel-in en-US quraşdırması çox vaxt Letter ilə başlayır, Azərbaycanda isə standart A4-dür. Excel-də A4 seçdiyiniz halda printerdən yenə səhv ölçü çıxırsa, iki yerə baxın:
- File → Print → Printer Properties: printerin öz ayarlarında da kağız ölçüsü A4 olmalıdır.
- File → Options → Advanced → Print: Scale content for A4 or 8.5 x 11" paper sizes aktivdirsə, Excel A4 üçün hazırlanmış səhifəni Letter printerdə (və əksinə) avtomatik miqyaslayır.
Problemlərin həlli: 7 addımlıq yoxlama siyahısı
| Addım | Nəyi yoxlayırıq | Harada | Düzgün nəticə |
| 1 | Səhifə sayı, kağız, miqyas | Ctrl+P (File → Print) | Ağlabatan səhifə sayı, A4 |
| 2 | Səhv bölgülər və boş səhifələr | View → Page Break Preview | Yalnız lazım olan xətlər, boş səhifə yoxdur |
| 3 | Unudulmuş xana | Ctrl+End | Kursor cədvəlin son xanasına gedir |
| 4 | Lazımsız sətir və sütunlar | Sağ klik → Delete, sonra File → Save | Ctrl+End yenilənib |
| 5 | Manual bölgülər | Page Layout → Breaks → Reset All Page Breaks | Lazımsız bütöv mavi xətt yoxdur |
| 6 | Kağız, istiqamət, kənarlar, miqyas | Size, Orientation, Margins, Fit All Columns on One Page | Bütün sütunlar bir səhifə enində, yazı oxunaqlı (~70% və yuxarı) |
| 7 | Başlıq, çap sahəsi, səhifə nömrəsi | Print Titles, Print Area, Header/Footer | Başlıq hər səhifədə, footer-də Page 1 of N |
4. Custom Views: ekran üçün bir görünüş, çap üçün başqa
O:Q köməkçi sütunları (Daxili qeyd, Maya %, Yoxlanıb) işləyərkən lazımdır, çapda və ekranı başqasına göstərəndə isə yox. Hər dəfə gizlədib-açmaq əvəzinə iki görünüş yadda saxlayın:
- O:Q sütunları görünəndə View → Custom Views (
Alt+W, C) → Add… basın. - Ad yazın: "Tam görünüş". Print settings və Hidden rows, columns and filter settings işarəli qalsın → OK.
- O:Q sütunlarını seçin, sağ klik → Hide.
- Yenidən View → Custom Views → Add…, ad: "Çap üçün" → OK.
- Siyahıdan görünüşü seçib Show basın: gizli sütunlar və çap ayarları birlikdə dəyişir.
Ümumi səhvlər və həlli
| Səhv | Həlli |
| Lazımsız sətirləri klaviaturadakı Delete ilə təmizləmək | Sətirləri seçib sağ klik → Delete edin və faylı saxlayın — Ctrl+End yalnız saxlandıqdan sonra yenilənir |
| Səhv bölgüləri bir-bir sürükləyib düzəltməyə çalışmaq | Page Layout → Breaks → Reset All Page Breaks ilə hamısını birdən silin |
| Excel-də A4 seçmək, printerdə isə Letter qalması | File → Print → Printer Properties-də də kağız ölçüsünü A4 edin |
| Kəsilən sütun üçün miqyası 55%-ə qədər kiçiltmək | Landscape + Narrow + Fit All Columns on One Page; yazı ~70% və yuxarı olsun |
| Custom Views düyməsi bozdur və səbəbi bilinmir | Kitabda Excel Table var: Convert to Range edin və ya sütunları əl ilə gizlədin |
İndi özün et: 18 səhifəlik problemli hesabatı 7 səhifəyə salın
XLSXL11-baslangic.xlsxУчебный файл · 33 KBСкачать- L11-baslangic.xlsx faylını açın və
Ctrl+Pbasın: "1 of 18" və Letter görünəcək. Sonra View → Page Break Preview ilə səhv xətlərə baxın. Ctrl+Endbasın (AB420). 306:420 sətirlərini və R:AB sütunlarını seçib sağ klik → Delete edin, sonra File → Save.- Page Layout → Breaks → Reset All Page Breaks.
- Page Layout → Size → A4, Orientation → Landscape, Margins → Narrow;
Ctrl+P-də Fit All Columns on One Page seçin. - A1:N305 seçin → Page Layout → Print Area → Set Print Area. Sonra Page Layout → Print Titles → Rows to repeat at top: $4:$4.
- Eyni dialoqun Header/Footer tabında Footer siyahısından "Page 1 of ?" seçin → OK.
- View → Custom Views → Add… → "Tam görünüş". Sonra O:Q sütunlarını gizlədin (sağ klik → Hide) və ikinci görünüşü əlavə edin: "Çap üçün".
Ctrl+Pilə yoxlayın, faylı saxlayın və L11-netice.xlsx ilə müqayisə edin.
Ожидаемый результат: Excel-də yoxlanıb: 18 səhifə əvəzinə 7 səhifə, boş səhifə yoxdur. Kağız A4, Landscape; A–N sütunlarının hamısı hər səhifədədir, 4-cü sətir (sütun başlıqları) hər səhifədə təkrarlanır, footer-də "Page 1 of 7" … "Page 7 of 7". Ctrl+End artıq AB420-yə getmir. View → Custom Views siyahısında "Çap üçün" və "Tam görünüş" var.
Özünüzü yoxlayın: quiz
Hesabat Ctrl+P-də 18 səhifə göstərir, son səhifələr boşdur. Ctrl+End basanda kursor AB420 xanasına gedir, orada yalnız nöqtə var. Ən düzgün addım hansıdır?
306:420 sətirlərini sağ klik → Delete ilə sildiniz, amma Ctrl+End hələ də köhnə yerə gedir. Səbəb nədir?
Problemli hesabatı düzəltmək üçün dərsdəki yoxlama siyahısına uyğun ardıcıllığı qurun.
Расставьте части в правильном порядке · Нажмите или перетащите
Excel-də Size → A4 seçmisiniz, Ctrl+P-də də A4 görünür. Amma ofis printerindən çıxan vərəqdə səhifə ölçüsü uyğun gəlmir, aşağı hissə kəsilir. İlk növbədə harada yoxlayarsınız?
Çap problemini onun həlli ilə uyğunlaşdırın.
Сопоставьте пары · Нажмите или перетащите
Boşluqları doldurun.
Заполните пропуски · Нажмите или перетащите
Custom View əlavə edərkən Add… pəncərəsində və işarəli qalmalıdır ki, gizli sütunlar və çap ayarları birlikdə qayıtsın.
View → Custom Views düyməsini basmaq istəyirsiniz, amma düymə bozdur. Faylda məlumatlar Format as Table ilə formatlanıb. Nə baş verir?
Ofisdə iki printer var: biri A4, digəri Letter kağızla işləyir. A4 üçün hazırladığınız hesabat Letter printerdə də səliqəli çıxmalıdır. Hansı seçim kömək edir?